Openingstijden  Bezoek mogelijk na reservering behalve op dinsdag  Locatie  Synagoge Borculo Weverstraat 4 7271 AJ Borculo  Contactgegevens  Stichting Synagoge Borculo Secretariaat: A.G.M. Olthofinfo@synagogeborculo.nl  Tel: 06 3013 7752 De stichting staat bij de belastingdienst ingeschreven als een ‘Algemeen nut beoogde instelling’.
Jan Bosman heeft ontzettend veel gedaan, ook op bestuurlijk niveau, om het mogelijk te maken dat de synagoge van Borculo kon worden verkregen en gerenoveerd. In een aangrijpend verhaal van zijn hand leest men de oorzaak van zijn gedrevenheid: Van stalraam tot synagoge Regelmatig wordt mij de vraag gesteld waarom ik mij inzet voor het behoud van de Borculose Synagoge. Wel om daar een plausibel antwoord op te geven moet ik u meenemen naar een dag in november in het jaar 1942. Met een stel vrienden waaronder o.a. Joop Veldink, Wim en Bets Kerperien en Ernst te Wiereke waren we aan het voetballen. Van de winkelchef van Zijlstra hadden we namelijk een strandbal gekregen. Deze hadden we beplakt met oude kranten en veel stijfsel zodat het stevig genoeg zou zijn om ermee te kunnen voetballen. Het speelveld was de Weverstraat en de goal waren de deuren van de schuur van Berend en Barta Sprokkereef. We spreken van 1942 dus waren we als jongens van 14 jaar heer en meester op de straten in het centrum van Borculo. Van verkeer was amper sprake dus speelruimte genoeg. De speelvreugde werd abrupt verstoord Toen er plotseling een motor met zijspan de straat in kwam scheuren. Drie Duitse ss-ers stapten af. Gewapend met machinegeweren zetten zij één kant van de straat af. Direct daarna kwam er een overvalwagen de straat in rijden met daarachter nog een motor met zijspan. De ss-ers die op de motor achter de overvalwagen reden zetten de straat aan de andere kant af. De overvalwagen hield stil tegenover het huis van de Joodse familie Spanjer. Barta Sprokkeereef liet ons snel de schuur in die we kort daarvoor nog als goal hadden gebruikt. Eveneens gewapend met machinegeweren gingen enkele Duitse soldaten uit de overvalwagen, via de voor- en achterkant, het huis van de familie Spanjer binnen. Vanuit de schuur waar wij ons schuil hielden zagen we dat enkele minuten nadat de ss-ers het huis binnen waren gegaan de familie Spanjer naar buiten kwam. Onder bedreiging van machinegeweren werden vader, moeder en het kleine dochtertje Rita richting de overvalwagen gedirigeerd. Rita had een klein knuffelbeertje onder haar arm. Vader en moeder Spanjer klommen in de wagen. Daarna hielpen zij hun dochtertje de overvalwagen in. Dit mislukte en ze viel achter uit de overvalwagen op straat Daarbij liet ze haar beertje vallen. Een ss-ers pakte het beertje en smeet dat de wagen in. Op dezelfde manier als het beertje werd ook kleine Rita door de Duitse soldaten letterlijk de wagen in gegooid. Zittend tussen zwaar bewapende ss-ers werd de familie afgevoerd. Dit aangrijpende drama speelde zich af binnen een kwartier maar heeft een onuitwisbare indruk op me gemaakt .Ieder detail, zelfs ieder woord wat er is gezegd, kortom de hele tragedie van minuut tot minuut, kan ik me nog dagelijks voor de geest halen. Ik zie mezelf dan ook nog regelmatig voor het, met spinrag bedekte, stalraampje staan en hoor Barta Sprokkereef zeggen: ‘Zoll'n die Duutsers zelf gin kinder hebb'n? 'en ‘Bunt smeerlapp’n’. Toen ik in het gemeentehuis hoorde dat men de voormalige Synagoge als een monument wilde aankopen heb ik mij ingezet om dit doel te verwezenlijken. De omschreven tragedie is voor mij dan ook een reden dat ik mij, samen met anderen, inzet om geld te bemachtigen voor de restauratie van deze Synagoge. Er is een stichting in het leven geroepen om de Synagoge in te richten als een soort museum. Zodat de vele Borculose joden, waaronder ook Rita en haar ouders, die door de Duitse bezetter zijn afgevoerd en omgebracht niet vergeten kunnen en mogen worden... Jan Bosman, Borculo, 2005 De familie Spanjer woonde op Weverstraat 10. Voor het huidige pand liggen drie Stolpersteine: Van Israël en Emma Spanjer en hun dochter Rita. Klik voor vergroting